Video
Công đức
Giới Thiệu Chung
#405

Hiền Vương Nguyễn Phúc Tần và trận hải chiến lịch sử

Ngày đăng: 02/01/2017
Tóm tắt:

Hiền Vương Nguyễn Phúc Tần và trận hải chiến lịch sử

Nội dung:

       Nguyễn Phúc Tần ( thường gọi là Hiền Vương ) là vị Chúa thứ 4 của nhà Nguyễn. Ông là con thứ 2 của chúa Thượng Nguyễn Phúc Lan . Sách Đại Nam Liệt Truyện chép:” Một hôm Hy Tông ( tức chúa Nguyễn Phúc Nguyên ) ngự giá tới Quảng Nam, đi theo tháp tùng  hộ giá có Nguyễn Phúc Lan (bấy giờ đang là thế tử, về sau lên nối nghiệp chúa, tức chúa Thượng)  Vào một đêm trăng sáng, Nguyễn Phúc Lan đi chơi thuyền trên sông, ghé vào bãi Điện Châu để câu cá, nghe tiếng hát của một người con gái đang hái dâu trên bãi sông. Động lòng, mới cho người tới hỏi thì được biết người con gái đó họ Đoàn. Phúc Lan bèn  đem nàng về  hầu ở  Tiềm để,.Cô gái đó đức hạnh ít ai bằng. Về sau , khi Phúc Lan lên ngôi chúa, nàng sinh cho ông  một con trai. Sau này, chính là Hiền Vương Nguyễn Phúc Tần. 
       Nối nghiệp chúa từ năm Mậu Tý (1648), nhưng  khi còn  thế tử mang tước là Dũng Lễ Hầu, Nguyễn Phúc Tần đã có một chiến công vô cùng hiển hách.: Năm 1644, theo yêu cầu của chúa Trịnh, chiến thuyền người Ô Lan (Hà Lan ) đã vào xâm phạm cảng cửa Eo ( Thuận An ) của nước ta . Đoàn thuyền của họ được chia làm hai cánh ;  một cánh gồm ba chiến thuyền  có tên là Wakende-bode; Kievit và Meerman do Isaac Davids chỉ huy , cánh này tiến thẳng ra Đàng Ngoài để cùng đi với chúa Trịnh.Cánh thứ hai gồm ba chiếc  Wojdenes; Waterhond và Vos do Baek chỉ huy.  Ngày 3/6/1644 cả hai đoàn chiến thuyền rời Batavia , theo gió Nồm tiến đến bờ biển nước ta. Trịnh Tráng đem đại đội binh mã 100 000 người rước vua Lê đi cùng với Issac Davids vào. Cả hai đoàn quân giao ước hội quân ở sông Gianh. 
           Khi đoàn thuyền của Baek trên đường đến điểm  hẹn thì  tại Phú Xuân, chúa Thượng Nguyễn Phúc Lan  được tin cấp báo . Sách Đại Nam Thực Lục chép : 
   "Bấy giờ, giặc Ô Lan đậu thuyền ngoài biển, cướp bóc lái buôn. Quân tuần biển báo tin. Chúa đương bàn kế đánh dẹp. Thế tử ( tức Nguyễn Phúc Tần) tức thì mật báo với chưởng cơ Tôn Thất Trung ( con thứ tư của Hy Tông) , ước đưa thủy quân ra đánh. Trung lấy cớ chưa bẩm mệnh, ngần ngại chưa quyết. Thế tử tự đốc suất chiến thuyền của mình tiến thẳng ra biển. Trung bất đắc dĩ cũng đốc suất binh thuyền theo đi, đến cửa biển thì thuyền của thế tử đã ra ngoài khơi. Trung lấy cờ vẫy lại, nhưng thế tử không quay lại. Trung bèn giục binh thuyền tiến theo. Chiếc thuyền trước sau lướt nhanh như bay , giặc trông thấy thất kinh hoảng sợ…”( ĐNTL, T1,  sdd, tr 55,56 ) 
        Đó là ngày 7/7/1644(*) , đoàn thủy binh ta do thế tử Nguyễn Phúc Tần cầm đầu, tiến thẳng ra biển Đông ,vây đánh đoàn thuyền Hà Lan do Baek chỉ huy. Khi đối đầu với đoàn thủy binh của  ta, quân Hà Lan quá hoảng  sợ , chống cự không nổi, phải bỏ chạy ra khơi. Trong tình thế hoảng loạn, quân địch tự phóng lửa đốt cháy tàu Wijdenes, tướng Baek chết theo tàu. Binh lính trên tàu sống sót chìm xuống biển, bị quân Nguyễn vớt lên và tiêu diệt. Từ xa, các chiến thuyền khác của Hà Lan thấy chiến thuyền của Phúc Tần nổ súng vang trời , không dám tiến đến sông Gianh nữa, chúng  chạy ra trốn ở đảo Tây Sa.. 
          Cũng theo “Đại Nam Thực Lục”  , khi hay tin Nguyễn Phúc Tần ra biển  một mình, chúa Thượng rất lo lắng, liền tự mình đốc suất binh thuyền đi tiếp ứng. Vừa tới cửa biển, từ xa trông thấy khói đen bốc cao mịt mù ; chúa ra lệnh cho thủy binh ta tiến lên tiếp ứng.  Đến khi được tin quân ta thắng trận, chúa mừng lắm,  kéo quân về hải đình để chờ. đợi . Khi Nguyễn Phúc  Tần đến bái yết, chúa trách: 
” Làm thế tử sao không thận trọng giữ mình  ?” 
Chúa còn trách Tôn Thất Trung về tội không bẩm mệnh. Trung cuối đầu tạ tội , sau đó đã hết lời khen ngợi thế tử. Chuá thượng cười và nói : 
” Trước  kia, tiên quân ta  đã từng đánh phá giặc biển, nay con ta cũng lại như thế. Ta không lo gì nữa…”.  Nói xong, chúa trọng thưởng thế tử và  đoàn thủy binh rất hậu… 
 Trong tài liệu “ Xứ Đàng Trong”, tác giả Litana đã chép như sau: 
“ Tháng Giêng năm 1943 (?), người Hà Lan gởi một đoàn tàu mới gồm 5 chiếc tới Đàng Ngoài, do Johannes Lamotius chỉ huy, để phối hợp tấn công Đàng Trong, nhưng họ tháy là quân đội Đàng Ngoài chưa sẵn sàng. Tháng 6 năm 1643, người Hà Lan đã kiên nhẫn gởi thêm một đoàn tàu khác gồm 3 chiếc, dưới quyền chỉ huy của Pieter Baeck. Họ cũng nhận được chỉ thị là phải bắt càng nhiều càng tốt người Đàng Trong khi họ tới ven biển. Tuy nhiên, khi tới cách sông Gianh khoảng 5 dặm về phía Nam, họ đã bất ngờ nhìn thấy 50 chiến thuyền của họ Nguyễn đang tiến về phía họ. Theo Lê Thành Khôi” trận chiến hoàn toàn là một thảm họa, tàu de Wijdenes ( đô đốc) bị phá huỷ, Baeck bị giết, hai chiếc tàu khác phải vất vả lắm mới thoát được…” 
       Trong thời gian kế nghiệp chúa, Hiền Vương Nguyễn Phúc Tần được coi là người rất chăm chỉ chính sự, biết trọng người tài, xa rời nữ sắc. Dưới thời chúa, vào năm 1656 , Nguyễn  Hữu Dật và Nguyễn Hữu Tiến đã kéo quân ra đánh Trịnh, tạm chiếm được 7 huyện ở Nghệ An. Sau đó mới rút quân về. Và  kể từ đó , chiến tranh Trịnh- Nguyễn kéo dài từ lâu đã được chấm dứt .

     Năm Qúy Tỵ ( 1653), vua nước Chiêm Thành mang quân sang đánh phá Phú Yên, chúa sai quân đi đánh dẹp. Đổi vùng đất từ Phan Rang trở ra làm Thái Ninh phủ và đặt dinh Thái Khang để coi việc cai trị.  Năm Kỷ Mùi( 1659)  Dương Ngạn Địch là một tướng cũ của triều Minh, bất phục nhà Thanh, cùng với Trần Thượng Xuyên đem hơn 3 000 quân vào đóng tại của bể Tư Dung xin thần phục. Chúa bèn phong cho họ quan chức, rồi cho vào  khai hoang vùng Đông Phố ( Gia Định );Lộc Dã ( Đồng Nai ) và Mỹ Tho. Cùng với số di dân từ miền Trung và miền Bắc, họ đã  lập nên phố xá đông đúc ở các vùng đất mới. Nhân dân trong vùng có sự giao lưu thương mại với thuyền buôn của nhà Thanh; các nước tây phương và Nhật Bản.  Cũng trong thời gian Hiền Vương trị vì, nhiều vùng đất mới được mở mang. Các kênh Trung Đan, Mai Xá được khơi đào. Bờ cõi vô sự, thóc lúa được mùa. Chúa thực hiện chính sách bớt lao dịch , giảm  thuế khóa… 
          Nguyễn Phúc Tần là người có tình cảm sâu nặng. Sách Nam Triều Công Nghiệp Diễn Chí chép :” Từ khi thái phu nhân Chu thị qua đời. Hiền Vương buồn rầu thương tiếc, mắt lệ ít khi khô, bữa ăn thường bỏ dở, đêm nằm, vẵn đặt chung đôi gối như khi thái phu nhân còn sống, các mỹ nhân trong cung không mấy khi được gần…”(NTCNDC, sdd, tr 613). 
          Chúa ở ngôi 39 năm, thọ 68 tuổi. 

Trích nguồn: http://dactrung.net/

Thư viện ảnh
Thông báo hoạt động